MHP'li Yıldız'dan çoklu baro sistemi açıklaması

MHP Genel Başkan Yardımcısı Feti Yıldız, avukat sayısı 5 bini aşan illerde yeni baro kurulabilmesine ilişkin şartların yeniden düzenlenmesi gerektiğini söyledi. Yıldız, "Avukatların örgütlenme hakkı önündeki engel behemehal kaldırılmalıdır" mesajını verdi.

Yıldız, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada, geride kalan cumartesi ve pazar günlerinde birçok ilde gerçekleştirilen baro seçimlerini değerlendirdi. Türkiye'de baroların hukuki statüsüne, görev ve sorumluluklarına, demokratik temsil tartışmalarına ve çoklu baro sisteminin geleceğine ilişkin görüşlerini paylaşan Yıldız, avukatların örgütlenme özgürlüğünün temel bir ilke olarak ele alınması gerektiğini vurguladı.

Baroların görevlerine dikkat çekti

Baroların yalnızca avukatların mesleki faaliyetlerini düzenleyen kuruluşlar olmadığını belirten Yıldız, bu yapıların hukukun üstünlüğünün korunması, insan haklarının savunulması ve avukatlık mesleğinin saygınlığının geliştirilmesi bakımından önemli görevler üstlendiğini ifade etti. Açıklaması, Ankara ve İstanbul'da faaliyet gösteren 2 No'lu baroların geleceği üzerinden yürütülen tartışmaların yeniden gündeme gelmesine neden oldu.

Avukatlık Kanunu'nun 76. maddesine dikkat çeken Yıldız, baroların görevlerinin yalnızca meslek mensuplarının ortak ihtiyaçlarını karşılamakla sınırlı olmadığını ifade etti. Söz konusu maddede baroların avukatlık mesleğini geliştirmek, avukat ile müvekkili arasındaki ilişkileri düzenlemek, mesleğin saygınlığını korumak, hukukun üstünlüğünü ve insan haklarını savunmak gibi görevlerinin sıralandığını hatırlattı.

Kamu kurumu niteliğindeki statü vurgusu

Baroların kamu kurumu niteliğinde meslek kuruluşları olduğunu ve anayasal dayanaklarını Anayasa'nın 135. maddesinden aldığını belirten Yıldız, kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları ile kamu tüzel kişiliği kavramlarının birbirine karıştırıldığını savundu. Anayasa'nın 123. maddesine de yer veren Yıldız, idarenin kuruluş ve görevlerinin merkezden yönetim ve yerinden yönetim esaslarına dayandığını belirterek kamu tüzel kişiliğinin anayasal çerçevesinin doğru anlaşılması gerektiğini dile getirdi.

2 No'lu baroların kapatılması tartışmasına tepki

Ankara ve İstanbul'da genel kurullarını gerçekleştiren 2 No'lu baroları eleştiren bazı 1 No'lu baro başkanlarının çoklu baro sistemini sona erdirme yönündeki açıklamalarını değerlendiren Yıldız, bu yaklaşımın avukatların örgütlenme özgürlüğü açısından tartışılması gerektiğini belirtti. Çoklu baro sisteminin geleceğine ilişkin tartışmaların yalnızca mevcut baroların yapısı üzerinden yürütülmemesi gerektiğini savunan Yıldız, mesleki örgütlenme özgürlüğünün ulusal mevzuat ve uluslararası hukuk ilkeleri çerçevesinde ele alınmasının önemine işaret etti.

Uluslararası hukuk belgelerine atıf

Yıldız, Birleşmiş Milletler Yargı Bağımsızlığı Temel Prensipleri, Avrupa Konseyi'nin 9 Numaralı Tavsiye Kararı, Uluslararası Avukatlar Birliği Morelia Şartı, Turin İlkeleri, Havana Kuralları, Kişisel ve Siyasal Haklar Uluslararası Sözleşmesi ile Ekonomik, Sosyal ve Kültürel Haklar Uluslararası Sözleşmesi'nin okunmasını tavsiye etti. Bu belgelerin avukatların mesleki bağımsızlığı, örgütlenme özgürlüğü ve hukuk devletinin korunması bakımından taşıdığı öneme işaret etti.

Çoklu baro sisteminin yalnızca Türkiye'ye özgü bir tartışma olmadığını belirten Yıldız, Fransa, Almanya, İngiltere ve ABD'yi çoklu baro sisteminin uygulandığı ülkeler arasında gösterdi. İngiltere'de avukatların uzmanlık alanlarına göre farklı mesleki yapılanmalar içerisinde yer alabildiğine değinerek ceza hukuku, ticaret hukuku ve aile hukuku gibi alanlar üzerinden örnek verdi.

Demokratik temsil eleştirisi

Baroların yönetim yapısına ilişkin eleştirilerini de dile getiren Yıldız, Türkiye'de baroların demokratik temsil konusunda sorunlar yaşadığı görüşünü paylaştı. Barolara hâkim olmuş küçük bir grubun mesleki dayanışmadan ziyade belirli bir ideolojinin sözcüsü gibi faaliyet gösterdiğini savundu.

2020'de yürürlüğe giren çoklu baro sistemi

Türkiye'de çoklu baro sisteminin yasal altyapısı, 7249 sayılı Kanun ile Avukatlık Kanunu'nda yapılan değişikliklerle oluşturuldu. Düzenlemeyle, avukat sayısının 5 bini aştığı illerde en az 2 bin avukatın imzasıyla yeni bir baro kurulabilmesinin önü açıldı.

Yıldız, bugün itibarıyla barolara kayıtlı avukat sayıları dikkate alındığında yeni barolar kurulmasının güçleştiğini savundu. Avukat sayısının 5 bini aşması ve yeni baro kurulabilmesi için en az 2 bin avukatın imzasının aranması gibi şartların, illerdeki avukat sayıları göz önünde bulundurularak yeniden değerlendirilmesi gerektiğini belirtti.

Açıklamasını tamamlayan Yıldız şu ifadeleri kullandı: "Bu şart illerimizdeki avukat sayısı göz önüne alınarak yeniden düzenlenmeli ve Avukatların örgütlenme hakkı önündeki engel behemehal kaldırılmalıdır."