Yumaklı: Orman yangınları yüzde 35 azaldı

Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı, 2026 yılı orman yangınlarıyla mücadele verilerini gazetecilerle paylaştı. Bakan, iklim değişikliğinin ormanlar üzerindeki baskıyı artırdığını belirterek söndürme çalışmalarının yanı sıra önleyici tedbirlere, erken tespit sistemlerine ve yangından zarar gören alanların yeniden ormanlaştırılmasına ağırlık verildiğini söyledi.

Yangın sayısında belirgin düşüş

Yumaklı, 2025 yılında 3 bin 224'ü orman, 4 bin 285'i kırsal alan olmak üzere toplam 7 bin 509 yangın meydana geldiğini hatırlattı. 2026 yılında ise 2 bin 111'i orman, 4 bin 108'i kırsal alan olmak üzere toplam 6 bin 219 yangına müdahale edildiğini açıkladı. Orman yangını sayısında bir önceki yıla göre yüzde 35, toplam yangın sayısında ise yüzde 21 azalma yaşandığını belirten Yumaklı, 2026'da 24 bin 527 hektar orman alanının yangınlardan etkilendiğini, yanan alanda geçen yıla göre yaklaşık yüzde 68 azalma gerçekleştiğini ifade etti.

2026 yılında çıkan 2 bin 111 orman yangınının 1766'sının bir hektardan küçük alanlarda kontrol altına alındığını, yangınların yüzde 96'sının ise 10 hektardan küçük alanlarda söndürüldüğünü aktardı.

Yangınların yüzde 86'sı insan kaynaklı

Bakan Yumaklı, orman yangınlarının yüzde 86'sının insan kaynaklı olduğunu açıkladı. Yangınların yüzde 67'sinin ihmal ve dikkatsizlikten, yüzde 16'sının kazalardan, yüzde 3'ünün kasıtlı eylemlerden, yüzde 14'ünün ise yıldırım kaynaklı meydana geldiğini belirtti.

29-31 Temmuz tarihlerinde üç gün içinde 260 yangına müdahale edildiğini, bunlardan 255'inin büyümeden kontrol altına alındığını aktaran Yumaklı, 7-8 Eylül'de ise iki günde 147 yangına müdahale edildiğini bildirdi. Mücadelede en zorlayıcı etkenin rüzgar olduğunu vurgulayan Yumaklı, Balıkesir'in Gömeç ilçesinde rüzgar hızının saatte 63 kilometreye ulaştığını, Aydın'ın Çine ilçesinde nem oranının yüzde 12'ye kadar düştüğünü, bu iki kritik dönemde çıkan yangınların yıl boyunca etkilenen toplam alanın yüzde 80'ini oluşturduğunu söyledi.

Personel ve araç sayısı artırıldı

Yumaklı, 2025 yılında 25 bin olan personel sayısının 2026'da 28 bin 65'e yükseltildiğini, arazöz sayısının 1953'e, ilk müdahale aracı sayısının 2766'ya, iş makinesi sayısının 878'e ulaştığını açıkladı. Ekiplerin ülke genelinde 1600 farklı noktada konuşlandırıldığını belirtti. Hava filosunun da güçlendirildiğini, uçak sayısının 28'e, helikopter sayısının 119'a çıkarıldığını, 2002'de 73 ton olan anlık su atma kapasitesinin 2026'da 462 tona yükseltildiğini söyledi. Ayrıca 14 Bayraktar TB2 insansız hava aracıyla ormanların izlendiğini, hava araçlarının konuşlandığı nokta sayısının 11 yeni merkezle 69'a ulaştığını belirtti.

Yapay zeka destekli sistemler devrede

Türkiye'deki ormanların yüzde 64'ünün birinci ve ikinci derece yangına hassas bölgelerde bulunduğunu belirten Yumaklı, bu yıl ilk kez uygulamaya alınan Geliştirilmiş Yangın Risk Haritası ile 40'tan fazla parametrenin değerlendirildiğini, yüksek riskli günler için orman işletme şefliklerine yedi gün önceden uyarı gönderildiğini söyledi. Yeni orman yolları navigasyon sistemiyle arazözlerin yangın bölgelerine daha hızlı ulaştığını, araçlara yerleştirilen sensörlerle sıcaklık, nem ve rüzgar verilerinin anlık takip edildiğini kaydetti.

Ülke genelinde 776 yangın gözetleme kulesi bulunduğunu, bunların 194'ünün akıllı gözetleme kulesi olduğunu açıklayan Yumaklı, 2026'da 56 yeni yangın havuzu ve göletinin yapıldığını, toplam sayının 4 bin 852'ye ulaştığını bildirdi. Orman yangın gönüllüsü sayısının 2021'deki 13 binden 2026'da 142 bine yükseldiğini söyledi.

Avrupa ile karşılaştırma

Avrupa Birliği ülkelerinde 2026 yılında toplam 692 bin 419 hektar ormanlık alanın yangınlardan etkilendiğini belirten Yumaklı, AB ülkelerinde yanan alan miktarının yüzde 33 azaldığını, Türkiye'de bu oranın yüzde 68 olduğunu ifade etti. Orman yangınlarından etkilenen alanların toplam orman varlığına oranının Kanada'da yüzde 1,24, ABD'de yüzde 1,23, İspanya'da yüzde 1,09, Portekiz ve İtalya'da yüzde 1,06, Fransa'da yüzde 0,56, Yunanistan'da yüzde 0,54 olduğunu, Türkiye'de bu oranın yüzde 0,1 seviyesinde kaldığını açıkladı.

Türkiye'nin orman yangınlarıyla mücadelede önemli bir tecrübeye sahip olduğunu vurgulayan Yumaklı, yaz aylarında şiddetli yangınlarla mücadele eden İspanya ve Fransa'ya uçak ve helikopter gönderildiğini hatırlattı. Yanan orman alanlarının imara açıldığı yönündeki açıklamalara tepki gösteren Yumaklı, Anayasa gereği bu alanların imara açılmasının mümkün olmadığını ve yeniden ağaçlandırılmasının zorunlu olduğunu belirtti.

11 Kasım'da 81 ilde fidan dikilecek

2019 yılından bu yana 11 Kasım'ın Milli Ağaçlandırma Günü olarak kutlandığını hatırlatan Yumaklı, bu yıl da 81 ilde fidan dikim etkinlikleri düzenleneceğini açıkladı. Antalya'da gerçekleştirilecek COP31 zirvesi kapsamında Cumhurbaşkanı Erdoğan, Avustralya Başbakanı Anthony Albanese ve Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri Antonio Guterres'in Barış Ormanı'na fidan dikeceğini söyledi. 'Geleceğe Nefes Dünyaya Barış' sloganıyla düzenlenecek etkinliklere vatandaşları davet eden Yumaklı, fidan sahiplenme ve bağış işlemlerinin Geleceğe Nefes internet sitesi üzerinden de yapılabileceğini belirtti.

COP31'de tarım, su ve gıda güvenliği ele alınacak

Antalya'da düzenlenecek COP31 zirvesinde Tarım ve Orman Bakanlığının beş ana etkinlik ve 30'u aşkın yan etkinlikle yer alacağını açıklayan Yumaklı, tarım ve gıda sistemlerinin iklim krizine karşı dayanıklılığının artırılması, su kaynaklarının verimli yönetimi ve ormanların korunması konularını gündeme taşıyacaklarını bildirdi. Zirvede Turkuaz Bağlantısallık Girişimi'nin (TNI) resmi tanıtımının yapılacağını belirten Yumaklı, su, enerji, gıda ve ekosistem arasındaki ilişkiyi merkeze alan küresel bir çözüm modeli oluşturmayı hedeflediklerini söyledi.

IFAD iş birliğiyle hazırlanan 'Baskı Altındaki Kırsal Tedarik Zincirleri: Gıda Güvenliği ve Dayanıklılık İçin Bütünleşik Çözümler' raporunun uluslararası lansmanının da zirvede yapılacağını açıklayan Yumaklı, gıda israfının önlenmesi amacıyla kurulacak Bölgesel Mükemmeliyet Merkezi ile Türkiye'nin bu alanda küresel bir merkez haline getirilmesinin hedeflendiğini belirtti. Kadın ve genç çiftçilerin tarımdaki rolünü güçlendirecek uluslararası etkinliklerin de Antalya'da gerçekleştirileceğini, COP31 kapsamında Entegre Yangın Yönetimi Üst Düzey Diyaloğu'na liderlik edeceklerini söyledi.