Veri merkezlerinin enerji açlığı batarya üretimini büyütüyor

Yapay zeka ve bulut bilişim teknolojilerindeki hızlı büyüme, dünya genelindeki veri merkezlerini devasa enerji tüketicilerine dönüştürdü. Bu tesislere kesintisiz elektrik arzının sağlanmasında enerji depolama sistemleri kritik bir rol üstleniyor.

Veri Merkezi ve Hiper Ölçekleyiciler Stratejik Danışmanı Guy Massey'nin LinkedIn üzerinden yayımladığı küresel veri merkezi haritasına göre, dünya genelindeki veri merkezi sayısı eylül sonu itibarıyla 12 bin 259'a ulaştı. Bu tesislerin yaklaşık yüzde 40'ı ABD'de bulunurken, bunu yüzde 4,6 ile Birleşik Krallık, yüzde 4,3 ile Almanya, yüzde 3,2 ile Fransa ve yüzde 3,1 ile Çin takip etti.

Kesintisiz elektrik zorunluluğu

Veri merkezleri, dijital bilgilerin depolandığı, işlendiği ve internet üzerinden erişilebilir hale getirildiği, çok sayıda sunucu ve ağ ekipmanından oluşan tesisler olarak tanımlanıyor. Bulut bilişim, verilerin ve yazılımların kişisel cihazlar yerine internet üzerinden erişilebilen uzak sunucularda depolanmasını sağlarken, yapay zeka da büyük miktarda veriyi analiz ederek öğrenme, tahmin, karar verme ve içerik üretme gibi görevleri yerine getirebilen teknolojiler bütünü olarak görülüyor.

Pil Batarya Üreticileri ve Tedarikçileri Derneği (PİLDER) Başkanı Kadem Usta, AA muhabirine yaptığı değerlendirmede yapay zeka ve bulut bilişim devriminin dünya çapındaki veri merkezlerini devasa birer enerji tüketicisi haline getirdiğini bildirdi. Sektördeki en net değişimin bu tesislerin 7 gün 24 saat kesintisiz çalışması olduğunu belirten Usta, "Kesintisiz elektrik bu teknolojiler için hayati önem taşıyor, ancak mevcut elektrik şebekeleri bu anlık ve devasa güç talebine her zaman ayak uyduramıyor. Şebekeye bağlanma sürelerinin uzaması ve kesintisizlik baskısı, Sabit Enerji Depolama Sistemlerini (BESS) zorunlu kılıyor." dedi.

Batarya üretiminde çarpıcı sıçrama

Usta, yapay zeka destekli veri merkezlerinin yarattığı enerji açlığının, elektrikli araç devriminden sonra küresel batarya endüstrisini büyüten en büyük ikinci itici güç olduğuna dikkat çekti. Usta, "Bu ikinci itici gücün yarattığı baskıyı küresel üretim rakamlarında çarpıcı bir şekilde görüyoruz. 2023'te 1,05 teravatsaat, 2024'te ise 1,6 teravatsaat olan küresel lityum-iyon batarya üretimi, 2025'te muazzam bir sıçramayla 2,3 teravatsaat seviyesine ulaştı. Daha da önemlisi, üretilen bu 2,3 teravatsaatlik devasa kapasitenin artık yüzde 20'si doğrudan enerji depolama (ESS) bataryalarından oluşuyor." dedi.

Usta, batarya sektörünün artık sadece yollardaki araçları yürüten bir sanayi olmaktan çıktığını, tüm dijital dünyanın, internetin ve yapay zekanın kesintisiz çalışmasını sağlayan stratejik bir üretim devine dönüştüğünü ifade etti.

LFP bataryalar ve Çin'in ağırlığı

Veri merkezleri gibi devasa tesislerde maliyet ve yangın güvenliğinin en kritik unsurlar olduğunu vurgulayan Usta, geçen yılki 2,3 teravatsaatlik küresel üretimin yüzde 65'inin yüksek termal güvenliğe sahip LFP (Lityum Demir Fosfat) bataryalardan oluştuğunu belirtti. Usta, küresel batarya üretiminin yüzde 86'sının (1980 gigavatsaat) bugün Çin'de gerçekleştiğini aktardı.

Usta, veri merkezlerinin bitmek bilmeyen enerji iştahının tüm dünyadaki üretim hatlarını ve tedarik zincirlerini baştan aşağı yeniden şekillendirdiğini söyledi. Usta sözlerini, "Özetle, dijital verinin akmaya devam etmesi için batarya üretiminin durmaksızın büyümesi gereken yepyeni bir çağın içindeyiz." ifadeleriyle tamamladı.