Grip aşısı kimlere önerilir, ne zaman yapılmalı?

Havaların soğumasıyla birlikte grip, nezle ve soğuk algınlığı gibi mevsimsel hastalıklarda belirgin bir artış yaşanıyor. Dr. Lale Dicle Güneş, basit bir solunum yolu enfeksiyonu gibi görülen gribin kronik hastalıkları tetikleyebileceğini, zatürre gibi ağır akciğer enfeksiyonlarına, hastanede yatmaya hatta ölümcül sonuçlara yol açabileceğini söyledi.

Güneş, gribin bazen kolay atlatılan bir hastalık olduğunu ancak bazen mevcut kronik hastalıkların ağırlaşmasına, zatürre gibi akciğer enfeksiyonlarının gelişmesine, ağır ilaç tedavilerine ve hatta ölüme sebep olabilecek kadar kötü seyredebildiğine dikkat çekti. Mevsimsel hastalıkların havanın ani değişimine vücudun bağışıklık sisteminin cevap verememesiyle ortaya çıktığını aktaran Güneş, 'Bu hastalıklar grip, nezle, soğuk algınlığı olabilmekte, belirtileri birbirine benzemektedir. Gribe yakalanmamaya çalışılmalı; ancak yakalanırsak da hastalığı en hafif şekilde atlatmaya çalışmak çok önemlidir' dedi.

Aşı sadece belirli virüs suşlarına karşı koruyor

Grip aşısının tüm mevsimsel hastalıklardan korumadığını vurgulayan Dr. Güneş, 'Yalnızca o dönem ortamda bulunan 3-4 çeşit influenza virüsü suşuna karşı geliştirilir ve ortalama maksimum 12 ay koruma sağlar. Diğer enfeksiyonlara karşı koruyuculuğu yoktur' diye konuştu.

Hangi gruplar aşı yaptırmalı?

Dr. Lale Dicle Güneş, risk grubunda yer alan kişilerin aşıyı ihmal etmemesi gerektiğini belirterek şu grupları sıraladı: 65 yaş üstü bireyler, kronik hastalığı bulunanlar, hamileler, yaşlı hasta bakanlar ve evde kanser hastası olanlar gibi riskli kişilerle yakın temasta bulunanlar, sağlık çalışanları ve kanser gibi bağışıklık sistemini baskılayan ağır hastalık geçirenler.

Daha önceki grip aşılarında ağır alerji yaşayan kişilere aşının önerilmediğini belirten Güneş, şöyle devam etti: 'Yumurta alerjisi, basit bir yumurta alerjisi şeklindeyse grip aşısı olabilir ama ağır yumurta alerjisi olanlara grip aşısını önermeyiz. Ayrıca Guillain-Barre dediğimiz periferik tutulumlu bir nörolojik hastalık vardır. Daha önceki aşılarında böyle bir hastalık yaşamış kişilere de yine aynı şekilde grip aşısı olmalarını önermeyiz.'

Çocuklara aşı 6 aylıktan itibaren yapılabiliyor

Okulların açılmasıyla çocuklarda bulaş riskinin arttığına dikkat çeken Dr. Güneş, çocuklara da grip aşısı önerildiğini ve 6 aydan itibaren aşı yapılabileceğini belirtti. Güneş, ilk 3 yaşa kadar olan çocuklarda aşının 4 hafta arayla iki yarım doz şeklinde uygulanması gerektiğini, okul çocuklarına ise tam doz yapılabileceğini aktardı.

En ideal dönem eylül-ekim ayları

Aşılama için en ideal dönemin eylül ve ekim ayları olduğunu vurgulayan Dr. Lale Dicle Güneş, ocak ayına kadar aşılamanın devam edebileceğini ancak en kıymetli adayın virüsle hiç karşılaşmadan bu dönemde aşılanan kişiler olduğunu ifade etti. Aşının gribe yakalanmayı yüzde 100 engellediği düşüncesinin yanlış olduğunu belirten Güneş, aşının bireysel bazda yüzde 60-70 koruma sağladığını söyledi.

Virüsün mutasyona uğraması ve kişisel bağışıklık faktörlerine dikkat çeken Dr. Güneş, 'Aşı tamamen hastalıktan korumasa bile hastalığın hafif atlatılmasını ve zatürre gibi ağır komplikasyonlara dönüşmesini engellemek açısından hayati önem taşır' dedi.

Korunma önerileri

Dr. Güneş, viral hastalıklarda antibiyotik kullanımının yanlış olduğunu ve bağışıklık sistemini zorladığını belirterek kişisel hijyene dikkat edilmesini, dışarıdan gelince ve yemekten önce ellerin su ve sabunla yıkanmasını, öpüşme ve tokalaşma yerine sadece selamlaşılmasını önerdi. Kalabalık ortamlarda maske kullanılması, düzenli beslenme, bol su içme, C vitamini alımı ve düzenli uyku da bağışıklığı güçlendiren etkenler arasında sayıldı.

Grip olunduğunda kalabalıklardan uzak durulması, öğrencilerin okula ve çalışanların işe gönderilmemesi gerektiğini belirten Güneş, antiviral ilaçların doktor kontrolünde kullanılmasını, yatak istirahati yapılmasını, bol sıvı, çorba ve bitki çayı tüketilmesini önerdi. Yaşlılar ve riskli kişilerden uzak durulması, kapalı ortamlarda maske takılması gerektiğini de vurguladı.

Cep telefonlarının çoğunun mikrop taşıdığına dikkat çeken Güneş, hapşıranların ve hastalık belirtisi taşıyanların telefonlarının kullanılmaması gerektiğini söyledi. Ev içinde uzaktan kumanda cihazlarının sık sık temizlenmesi, yastık kılıfı, çarşaf ve havlu gibi hijyen eşyalarının ortak kullanılmaması, nezle ve grip sonrasında bunların hemen değiştirilmesi gerektiğini belirtti.